Verdrag van Lissabon
De Europese Unie is in zes jaar tijd met twaalf lidstaten uitgebreid. Door deze ontwikkeling is het Verdrag van Lissabon gemaakt, welke op 1 december 2009 in werking is getreden. Dit Verdrag moet het functioneren van de Europese Unie makkelijker maken.
Het Verdrag is de opvolger van de Europese Grondwet. Deze werd in 2005 afgewezen door Frankrijk en Nederland. Zij vonden de Europese Grondwet ‘te ver gaan’. In december 2007 werden de regeringsleiders het eens over een nieuw verdrag. Dit verdrag was eigenlijk een aanpassing van de voorgestelde grondwet. Na een lang proces van aanpassingen en concessies stemden uiteindelijk ook Ierland, Polen en Tsjechië in met het verdrag.
Europees Parlement
Voor het Europees Parlement is het inwerking treden van het Verdrag een belangrijke stap. Zij krijgt hierdoor meer bevoegdheden op het gebied van wetgeving. Dit betekent dat de mensen die jij hebt gekozen meer invloed kunnen uitoefenen op beslissingen die gemaakt worden. Ook mag het Parlement nu de voorzitter van de Europese Commissie kiezen. Zij heeft dit keer de Portugees José Manuel Barroso herbenoemd.
Burgerinitiatief
Ook bevat het Verdrag een nieuwe manier van deelname van Europese burgers aan de EU-politiek, namelijk de mogelijkheid om een burgerinitiatief te starten. Een burgerinitiatief is een voorstel over een bepaald onderwerp, waar meer dan één miljoen handtekeningen voor verzameld zijn. Deze handtekeningen moeten wel afkomstig zijn van burgers uit verschillende lidstaten. Met de handtekeningen kunnen zij de Europese Commissie verzoeken met een voorstel over dit onderwerp te komen. Klik hier voor de precieze regels van het burgerinitiatief.
President van Europa
Het Verdrag maakte ook plaats voor een nieuwe functie: de vaste voorzitter van de Europese raad, ook wel de ‘President van Europa’ genoemd. Voor deze functie werd de Belg Herman van Rompuy gekozen. Hij is nu de voorzitter van de Europese Raad. Deze bestaat uit de regeringsleiders van de 27 lidstaten. Deze functie wordt door Van Rompuy gevuld voor 2,5 jaar. Daarna mag hij voor een tweede termijn worden herbenoemd door een gekwalificeerde meerderheid. Van Rompuy vertegenwoordigd de Europese Raad in buitenlands- en veiligheidsbeleid. De functie is nog erg nieuw, er zijn nog geen duidelijke beslissingen gemaakt over de rol die hij moet gaan vervullen. Wel moet hij nauw samenwerken met de voorzitter van de Europese Commissie, Barroso.
Aantal zetels
Nog een maatregel uit het Verdrag is dat het aantal zetels in het Parlement uiteindelijk wordt teruggedrongen naar 750. Omdat er inmiddels 27 lidstaten zijn werd het aantal Europarlementariërs enorm veel. Door deze maatregel moest Nederland twee zetels inleveren, maar uiteindelijk kreeg het er toch nog eentje bij, waarmee het totaal aantal zetels op 26 komt. Deze extra zetel zal, lettend op de uitslag van de verkiezingen in Juni 2009, gaan naar de PVV.